{"id":5563,"date":"2019-04-21T14:25:40","date_gmt":"2019-04-21T12:25:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/?page_id=5563"},"modified":"2025-12-08T23:07:48","modified_gmt":"2025-12-08T22:07:48","slug":"september-1949-na-de-vrijlating","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/","title":{"rendered":"1949 Vrijlating 15 september"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Opmerking<\/strong>: Net als het hoofdstuk &#8220;<a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/gevangenis-merksplas-februari-1948-september-1949\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"color: #0000ff;\">Merksplas<\/span><\/a>&#8221; bestaat dit fragment enkel in handgeschreven vorm, Nand heeft het nooit overgetikt.<br \/>\nEen vraagteken wijst op een moeilijk leesbaar woord.<br \/>\nVoor een algemene toelichting over de memoires zie de hoofdpagina &#8220;<a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"color: #0000ff;\">Ridder Dood en Duivel<\/span><\/a>&#8220;.<\/em><\/p>\n<hr \/>\n<p>NA DE VRIJLATING<\/p>\n<p>En toen begon de aanpassing&#8230; Eerst toen ik thuiskwam en weer met de kleine verplichtingen van het dagelijks bestaan moest vertrouwd raken, bleek hoe vijf jaar kamp en gevangenis mij lichamelijk en geestelijk had aangevreten?. Om te beginnen wou broeder Ezel het gewone eten van moeders keuken niet behoorlijk verteren \u2013 hij was zo\u2019n gerechten ontwend geraakt. Bezoekers kwamen, familieleden daagden op: er waren eindeloze gesprekken te doorstaan \u2013 en nu was er een onderwerp waarover ik niet k\u00f2n spreken \u2013 het was precies datgene wat zij wensten te vernemen: over die vijf jaar\u2026 Tenslotte was er de ? wegens de reacties van het gestel op de eisen van het normaal mens-zijn \u2013 het was of ik een instrument bespeelde waarvan snaren gebroken waren en een soort elektronische muziek voortbracht (een dergelijke sensatie had ik toen ik ginder \u201cH\u00f6lderin ontzind\u201d optekende) (1). Ik raadpleegde een specialist in Brugge. Hij schreef mij pillen voor, en zei daarbij: verwacht daar geen mirakels van. Met die vakkundige raad in mijn oren, heb ik die pillen ergens op de terugtocht in een gracht gegooid. \u201cHet\u201d moest \u201cslijten\u201d.<\/p>\n<p>Het was herfst ) het jaargetijde dat ik altijd als het ware lijfelijk had aangevoeld. Het was of alles nog eens intens leefde voor het ten onder ging. En dan: de zware glinsterende akker lag al netjes geploegd voor het komende zaad. Met een schetsboek gewapend sprong ik op mijn fiets en bezocht een voor een de oude hoevens van de streek \u2013 terwijl ik ze schetste voelde ik mij weer een worden met deze aarde. Dat was al die jaren mijn droom geweest: opnieuw voor een wit gespannen doek te gaan zitten, te kunnen schilderen, alleen maar schilderen, de rest van mijn leven lang.<\/p>\n<p>Beter dan pillen en poeders was mij het wederzien met de zee. Het strand, het duin, het ruisende water \u2013 dat was de achtergrond waartegen ik al die jaren geleefd had. Maar nog altijd had ik het gevoel dat ik hier als een andere was. Misschien w\u00e0s ik ook anders geworden, en w\u00e1ren er snaren gebroken, maar eens, op het staketsel in Oostende stond ik te kijken naar het opkomende water (reeds als jongen hadden mij de vreemde bewegingen van het water gefascineerd), toen een trailer de haven binnenvoer. Het was een stevig schip met hoge scheepsboeg en daarop stond de naam te lezen Brueghel (2). Ik keek verrast op en terzelfder tijd hoorde ik een lange zware stoot op de stoomfluit \u2013 het klonk als een groet. Het was een doodgewoon gebeuren, maar op mij die voor dergelijke dingen wellicht bijzonder ontvankelijk was, had het een eigenaardige weerslag. Een krampachtige ontroering schroefde mij de keel toen en ik voelde hoe ergens in mij iets wakker geroepen werd. Ik moest diep ademen, en ik, die tot dan toe alles eerder passief beleefd had \u2013 het verweer van de opgeslotene \u2013 werd gewaar hoe het bloed heftig door mijn leden stroomde en mij met een verhoogd levensbewustzijn doorgloeide. In die dagen schilderde ik mijn \u201cMan van Belfort\u201d (3) \u2013 een beeld van eenzaamheid, maar ook van kracht en weerbaarheid.<\/p>\n<p>Het leven herbegon \u2013 Ik moest naar een betrekking uitzien. De weg naar de balie was versperd, daar de tuchtraad mijn naam wegens veroordeling van de tabellen had afgevoerd.<\/p>\n<p>Ouder en wijzer geworden had ik daar wellicht mijn kansen beproefd?. Er viel niet meer aan te denken. En dan begon mijn lange vruchteloze speurtocht naar een passende broodwinning. Niet zonder bitterheid moest<\/p>\n<p>Gelaten moest ik vaststellen dat ik \u2013 als zoveel anderen \u2013 hier een nieuwe veroordeling \u2013 de vijfde \u2013 (4) opliep: die van de gemeenschap. In die jaren heb ik ondervonden hoe onverschillig in de grond de mens is voor het lot van de evenmens en hoe hij de kunst verstaat om het onder allerlei stichtende woorden te verbloemen en te bewimpelen. Het duurde tot 1958 eer ik een vaste betrekking vond \u2013 bij <span style=\"color: #0000ff;\"><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/de-zingende-ziel-der-dingen\/huwelijksleven\/1951-1989-sim-nand-de-jaren-samen\/1958-1968-nand-supervisor-filmlaboratorium-meuter-titra\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">een franstalige firma in de hoofdstad<\/a><\/span> \u2013 de zesde veroordeling (3).<\/p>\n<p>Geen grotesker lot kan aan een Don Quichot beschoren zijn dan gedwongen te worden de windmolens te doen draaien die hij eens heeft bekampt. (5)<\/p>\n<p>Ik beschouw evenwel dat werken als een strijdpost. De firma zorgt nl. voor de onderschriften op de film.<\/p>\n<p>Minder sarcastisch schrijvend, en op mijn literair werk terugblikkend, moet ik bekennen dat ik bij de aanvang reeds \u2013 in Zeeland nl. in ?elp en elders \u2013 een dergelijke uitkomst heb voorvoeld. Dat is het lot van de strijders, de Promethe\u00efsche mens. Hij mag, sociaal gezien, een mislukkeling schijnen: zijn leven maakt zijn woord w\u00e0\u00e0r.<\/p>\n<p>Het is mijn taak in de produktie van die duizenden gezinnetjes het peil van het Nederlands langzaam maar zeker tot ABN te heffen als adviseur voor het Nederlands op te treden.<\/p>\n<p>Wij werken op dit ogenblik samen met de BRT. Alle ondertitels voor de TV worden grondig nagezien. (6)<\/p>\n<p>5 oogst 1966<\/p>\n<hr \/>\n<p>(1) &#8220;H\u00f6lderlin ontzind&#8221;: Manuscript van het gedicht in het &#8220;Po\u00ebtisch Celdagboek&#8217;,\u00a0 geschreven op 19\u00a0 januari 1947. Nand verbleef toen in de gevangenis van de Begijnenstraat te Antwerpen (bemerk de tekening rechts!):<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/H\u00f6lderlin.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-7941 zoooom\" src=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/H\u00f6lderlin-300x221.jpg\" alt=\"\" width=\"422\" height=\"311\" srcset=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/H\u00f6lderlin-300x221.jpg 300w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/H\u00f6lderlin-1024x755.jpg 1024w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/H\u00f6lderlin-768x566.jpg 768w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/H\u00f6lderlin.jpg 1500w\" sizes=\"(max-width: 422px) 100vw, 422px\" \/><\/a><\/p>\n<p>H\u00f6lderlin ontzind<\/p>\n<p>In de kamer<br \/>\ngeen lucht van den stroom,<br \/>\ngeen zoele bloesemgeur;<br \/>\ngesloten is het raam,<br \/>\ngesloten de deur\u2026<br \/>\nHij voert een nieuwen naam:<br \/>\nKillalusimeno (*).<\/p>\n<p>Toe zijn de wonden,<br \/>\nde purperen monden<br \/>\ndie bloeden en klagen<br \/>\nen \u2019t hart verknagen;<br \/>\nvoorbij het wachten,<br \/>\nhet smeken en smachten,<br \/>\nde zure wijn der vreugd,<br \/>\nvoorbij de jeugd.<\/p>\n<p>Nu is hij grijs,<br \/>\nde mensen moede,<br \/>\nde kwaden en de goeden.<br \/>\nBedaard en wijs<br \/>\nmonkelt hij gans den dag<br \/>\nzijn wetenden lach;<br \/>\nhij zit voor \u2019t grauw papier<br \/>\nen schrijft en schrijft altijd,<br \/>\nof buigt over \u2019t vergeeld klavier:<br \/>\nde nagelen krom en lang<br \/>\ntikken op \u2019t elpenbeen\u2026<br \/>\no Voor hem geen<br \/>\nlieflijker gezang<br \/>\ndan \u2019t sidderend geween<br \/>\nvan wrang gebroken snaren:<br \/>\nde schreiende stemmen<br \/>\nschril en verward<br \/>\ndie niet bedaren,<br \/>\nbeklemmen zijn kinderhart.<br \/>\nEn hij luistert<br \/>\nen fluistert<br \/>\nen speelt en schrijft.<\/p>\n<p>(*) &#8220;Killalusimeno&#8221;: E\u00e9n van de namen die de dichter <a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Friedrich_H%C3%B6lderlin#Waanzin\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer nofollow\"><span style=\"color: #0000ff;\">H\u00f6lderlin<\/span><\/a> (1770-1843) zichzelf gaf. De laatste 36 jaren van zijn leven verbleef H\u00f6lderlin in een torenkamer (&#8216;<a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/H%C3%B6lderlinturm\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer nofollow\"><span style=\"color: #0000ff;\">H\u00f6lderlinturm<\/span><\/a>&#8216;), hem ter beschikking gesteld door zijn vriend Ernst Zimmer, ten prooi aan waanzin.\u00a0 Hij werd daar tot aan zijn dood verzorgd. &#8220;Over H\u00f6lderlins waanzin is veel gespeculeerd en geschreven, maar het is zeer lastig om uit de overgeleverde informatie een diagnose op te maken. Aanvankelijk had hij last van hevige woede-uitbarstingen die echter in de loop der tijd verdwenen. H\u00f6lderlin was wel aanspreekbaar, maar een redelijk gesprek met hem voeren was onmogelijk; hij verviel telkens in onsamenhangend gepraat. Uit de brieven van Ernst Zimmer aan H\u00f6lderlins moeder blijkt dat hij tamelijk rustig zijn dagen doorbracht met op en neer lopen, het hardop declameren van klassieke werken en pianospelen. Daarnaast schreef hij stapels papier vol; vaak onzinnig gekrabbel, maar een enkele keer een volledig gedicht. Ernst Zimmer karakteriseerde H\u00f6lderlins innerlijke toestand als een leven waarin de samenhang ontbrak, maar dat niettemin nog altijd groots was.&#8221;<\/p>\n<p>(2) &#8220;Breughel&#8221;: schip, een IJslandvaarder, zie: <a href=\"https:\/\/heykenniscentrum.be\/museumcollectie\/collectie?start=6150\" target=\"_blank\" rel=\"noopener nofollow\">O.299<\/a> (&#8220;O&#8221; staat voor &#8220;<strong>O<\/strong>ostende&#8221;)<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-12529 size-medium\" src=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel-300x205.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"205\" srcset=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel-300x205.jpg 300w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel.jpg 700w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>(3) &#8220;Man van Belfort&#8221;: enkelevoorbeelden:<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Belfort.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-4153 zoooom\" src=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Belfort-251x300.jpg\" alt=\"\" width=\"251\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Belfort-251x300.jpg 251w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Belfort.jpg 337w\" sizes=\"(max-width: 251px) 100vw, 251px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Belfort.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-6649 zoooom\" src=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Belfort-238x300.jpg\" alt=\"\" width=\"238\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Belfort-238x300.jpg 238w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Belfort-768x968.jpg 768w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Belfort-813x1024.jpg 813w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Belfort.jpg 854w\" sizes=\"(max-width: 238px) 100vw, 238px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Praalgraf.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-4172 zoooom\" src=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Praalgraf-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Praalgraf-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Praalgraf-768x576.jpg 768w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Praalgraf-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/Praalgraf.jpg 1095w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>(4) &#8220;vijfde&#8230; en zesde veroordeling&#8221;: Ter verduidelijking de zes veroordelingen waar Nand het over heeft:<\/p>\n<p>+1. Vonnis eerste proces op 30 januari 1946: 12 jaar hechtenis;<br \/>\n+2. Vonnis proces in beroep\u00a0 op 28 januari 1948: 10 jaar hechtenis;<br \/>\n+3. Verbod tot vrijlating, Kerstdag 1948;<br \/>\n+4. Geen toestemming om te Gistel te verblijven na vrijlating (werd later ingetrokken);<br \/>\n<span style=\"font-size: 1rem;\">+5. Veroordeling door de maatschappij;<br \/>\n<\/span>+6. Een job gevonden in een Franstalig werkmilieu (zie: &#8220;<a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/de-zingende-ziel-der-dingen\/huwelijksleven\/1951-1989-sim-nand-de-jaren-samen\/1958-1968-nand-supervisor-filmlaboratorium-meuter-titra\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"color: #0000ff;\">Meuter-Titra<\/span><\/a>&#8220;).<\/p>\n<p>(5) &#8220;Don Quichot&#8221;: zie ook de pagina &#8220;<a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1944-1949-chronologie-gevangenschap-locaties-en-processen\/1947-cervantes-een-lotgenoot\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"color: #0000ff;\">Cervantes: een lotgenoot<\/span><\/a>&#8220;.<\/p>\n<p>(6) &#8220;Wij werken op dit ogenblik samen met de BRT&#8221;: Het is \u00e9\u00e9n van de eigenaardigheden van het lot dat Nand opnieuw werk levert voor de Openbare Omroep, na <a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1944-oorlogsjaren\/1941-1942-zender-brussel\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"color: #0000ff;\">zijn passage daar<\/span><\/a> tijdens de oorlogsjaren bij &#8220;Zender Brussel&#8221; (1941-1943)&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Opmerking: Net als het hoofdstuk &#8220;Merksplas&#8221; bestaat dit fragment enkel in handgeschreven vorm, Nand heeft het nooit overgetikt. Een vraagteken wijst op een moeilijk leesbaar woord. Voor een algemene toelichting over de memoires zie de hoofdpagina &#8220;Ridder Dood en Duivel&#8220;. NA DE VRIJLATING En toen begon de aanpassing&#8230; Eerst toen ik thuiskwam en weer met &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/\" class=\"more-link\">Lees verder <span class=\"screen-reader-text\">&#8220;1949 Vrijlating 15 september&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":930,"menu_order":116,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-5563","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>1949 Vrijlating 15 september - Raratonga<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"1949 Vrijlating 15 september - Raratonga\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Opmerking: Net als het hoofdstuk &#8220;Merksplas&#8221; bestaat dit fragment enkel in handgeschreven vorm, Nand heeft het nooit overgetikt. Een vraagteken wijst op een moeilijk leesbaar woord. Voor een algemene toelichting over de memoires zie de hoofdpagina &#8220;Ridder Dood en Duivel&#8220;. NA DE VRIJLATING En toen begon de aanpassing&#8230; Eerst toen ik thuiskwam en weer met &hellip; Lees verder &quot;1949 Vrijlating 15 september&quot;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Raratonga\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-12-08T22:07:48+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel-300x205.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"8 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/\",\"name\":\"1949 Vrijlating 15 september - Raratonga\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/O299-Breughel-300x205.jpg\",\"datePublished\":\"2019-04-21T12:25:40+00:00\",\"dateModified\":\"2025-12-08T22:07:48+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/O299-Breughel.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/O299-Breughel.jpg\",\"width\":700,\"height\":479},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/september-1949-na-de-vrijlating\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Voorgeschiedenis\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Nand &#8211; Bio\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Memoires &#8220;Ridder Dood en Duivel&#8221; 1939-1949 (mobilisatie, oorlogsjaren en gevangenschap)\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/voorgeschiedenis\\\/nand\\\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":5,\"name\":\"1949 Vrijlating 15 september\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/\",\"name\":\"Raratonga\",\"description\":\"Biografie van een liefde\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.antillia.be\\\/blog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"1949 Vrijlating 15 september - Raratonga","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"1949 Vrijlating 15 september - Raratonga","og_description":"Opmerking: Net als het hoofdstuk &#8220;Merksplas&#8221; bestaat dit fragment enkel in handgeschreven vorm, Nand heeft het nooit overgetikt. Een vraagteken wijst op een moeilijk leesbaar woord. Voor een algemene toelichting over de memoires zie de hoofdpagina &#8220;Ridder Dood en Duivel&#8220;. NA DE VRIJLATING En toen begon de aanpassing&#8230; Eerst toen ik thuiskwam en weer met &hellip; Lees verder \"1949 Vrijlating 15 september\"","og_url":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/","og_site_name":"Raratonga","article_modified_time":"2025-12-08T22:07:48+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel-300x205.jpg","type":"","width":"","height":""}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Geschatte leestijd":"8 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/","url":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/","name":"1949 Vrijlating 15 september - Raratonga","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel-300x205.jpg","datePublished":"2019-04-21T12:25:40+00:00","dateModified":"2025-12-08T22:07:48+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/#breadcrumb"},"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/O299-Breughel.jpg","width":700,"height":479},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/september-1949-na-de-vrijlating\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Voorgeschiedenis","item":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Nand &#8211; Bio","item":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Memoires &#8220;Ridder Dood en Duivel&#8221; 1939-1949 (mobilisatie, oorlogsjaren en gevangenschap)","item":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/voorgeschiedenis\/nand\/1939-1949-ridder-dood-en-duivel\/"},{"@type":"ListItem","position":5,"name":"1949 Vrijlating 15 september"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/#website","url":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/","name":"Raratonga","description":"Biografie van een liefde","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"}]}},"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/PbQXZk-1rJ","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5563","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5563"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5563\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/930"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.antillia.be\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5563"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}